Econlib

The Library

Other Sites

Front Page arrow Titles (by Subject) arrow CAP. IV.—: QUANDO GENS PICTORUM FIDEM CHRISTI PERCEPERIT. - The Complete Works of Venerable Bede, 8 vols.

Return to Title Page for The Complete Works of Venerable Bede, 8 vols.

Search this Title:

Also in the Library:

Subject Area: History
Subject Area: Religion

CAP. IV.—: QUANDO GENS PICTORUM FIDEM CHRISTI PERCEPERIT. - Saint Bede, The Complete Works of Venerable Bede, 8 vols. [1843]

Edition used:

The Complete Works of Venerable Bede, in the original Latin, collated with the Manuscripts, and various printed editions, and accompanied by a new English translation of the Historical Works, and a Life of the Author. By the Rev. J.A. Giles (London: Whittaker and Co., 1843). * 8 vols.

Part of: The Complete Works of Venerable Bede, 8 vols.

About Liberty Fund:

Liberty Fund, Inc. is a private, educational foundation established to encourage the study of the ideal of a society of free and responsible individuals.


CAP. IV.—

QUANDO GENS PICTORUM FIDEM CHRISTI PERCEPERIT.

SIQUIDEM anno incarnationis Dominicæ quingentesimo sexagesimo quinto, quo tempore gubernaculum Romani imperii post Justinianum Justinus minor accepit, venit de Hibernia presbyter et abbas habitu et vita monachi insignis, nomine Columba, Britanniam; prædicaturus verbum Dei provinciis septentrionalium Pictorum, hoc est, eis, quæ arduis atque horrentibus montium jugis ab australibus eorum sunt regionibus sequestratæ. Namque ipsi australes Picti, qui intra eosdem montes habent sedes, multo ante tempore, ut perhibent, relicto errore idololatriæ, fidem veritatis acceperant, prædicante eis verbum Ninia episcopo reverendissimo et sanctissimo viro, de natione Britonum, qui erat Romæ regulariter fidem et mysteria veritatis edoctus; cujus sedem episcopalem, (Sancti Martini episcopi nomine et ecclesia insignem, ubi ipse etiam corpore una cum pluribus sanctis requiescit,) jam nunc Anglorum gens obtinet. Qui locus, ad provinciam Berniciorum pertinens, vulgo vocatur “Ad Candidam Casam,” eo quod ibi ecclesiam de lapide, insolito Britonibus more, fecerit.

Venit autem Britanniam Columba, regnante Pictis Bridio filio Meilochon, rege potentissimo, nono anno regni ejus, gentemque illam verbo et exemplo ad fidem Christi convertit; unde et præfatam insulam ab eis in possessionem monasterii faciendi accepit. Neque enim magna est, sed quasi familiarum quinque, juxta æstimationem Anglorum; quam successores ejus usque hodie tenent, ubi et ipse sepultus est, cum esset annorum septuaginta septem, post annos circiter triginta et duos ex quo ipse Britanniam prædicaturus adiit. Fecerat autem, priusquam Britanniam veniret, monasterium nobile in Hibernia, quod a copia roborum “Dearmach” lingua Scotorum, hoc est, “Campus Roborum,” cognominatur. Ex quo utroque monasterio perplurima exinde monasteria per discipulos ejus et in Britannia et in Hibernia propagata sunt; in quibus omnibus idem monasterium insulanum, in quo ipse requiescit corpore, principatum tenet.

Habere autem solet ipsa insula rectorem semper abbatem presbyterum, cujus juri et omnis provincia, et ipsi etiam episcopi, ordine inusitato, debeant esse subjecti, juxta exemplum primi doctoris illius, qui non episcopus, sed presbyter, exstitit et monachus; de cujus vita et verbis nonnulla a discipulis ejus feruntur scripta haberi. Verum qualiscunque fuerit ipse, nos hoc de illo certum tenemus, quod reliquit successores magna continentia ac divino amore regularique institutione insignes. In tempore quidem summæ festivitatis dubios circulos sequentes, utpote quibus longe ultra orbem positis nemo synodalia Paschalis observantiæ decreta porrexerat; tantum ea, quæ in propheticis, evangelicis et apostolicis literis discere poterant, pietatis et castitatis opera diligenter observantes. Permansit autem hujusmodi observantia Paschalis apud eos tempore non pauco, hoc est, usque ad annum Dominicæ incarnationis septingentesimum decimum quintum, per annos centum quinquaginta.

At tuno, veniente ad eos reverendissimo et sanctissimo patre et sacerdote Egberto, de natione Anglorum, qui in Hibernia diutius exsulaverat pro Christo, eratque et doctissimus in Scripturis et longe vitæ perfectione eximius, correcti sunt per eum et ad verum canonicumque Paschæ diem translati; quem tamen et antea non semper in luna quarta decima cum Judæis, ut quidam rebantur, sed in die quidem Dominica, alia tamen quam decebat hebdomada, celebrabant. Sciebant enim, ut Christiani, resurrectionem Dominicam, quæ prima Sabbati facta est, prima Sabbati semper esse celebrandam; sed ut barbari et rustici, quando eadem prima Sabbati, ea quæ nunc Dominica dies cognominatur, veniret, minime didicerant. Verum quia gratia caritatis fervere non omiserunt, et hujus quoque rei notitiam ad perfectum percipere meruerunt, juxta promissum apostoli dicentis, [Phil. iii. 15,] Et si quid aliter sapitis, et hoc quoque vobis Deus revelabit. De quo plenius in sequentibus suo loco dicendum est.